Hukuk Yargılamasına İlişkin Değişiklikler

• HMK’nin 107. maddesinde düzenlenen belirsiz alacak davası yürürlükten kaldırıldı. Ancak değişikliğin yürürlüğe girdiği tarihten önce açılmış davalarda önceki hüküm uygulanmaya devam edecek.
• Kısmi davalarda talep konusu, aynı dava içinde bir defaya mahsus olmak üzere, iddianın genişletilmesi yasağına tabi olmaksızın tahkikatın sona ermesine kadar artırılabilecek. Artırılan kısım bakımından zamanaşımı, dava tarihinden itibaren kesilmiş sayılacak.
• Duruşmalar arasındaki süre, kural olarak üç aydan uzun olamayacak. Bilirkişi incelemesinin uzaması veya istinabe yoluyla işlem yapılması gibi zorunlu hâllerde hâkim, gerekçesini göstermek suretiyle daha uzun bir süre belirleyebilecek.
• SEGBİS ve e-Duruşma yoluyla duruşmaya katılanlar bakımından imza usulleri yeniden düzenlendi. İkrar, yemin, davadan feragat, davayı kabul, sulh ve davanın geri alınmasına muvafakat gibi işlemler kapsam dışında bırakıldı.
• Birleştirme ve ayırma kararlarına karşı başvurulabilecek kanun yollarına ilişkin hükümler yeniden düzenlendi.
• Bölge adliye mahkemesinin istinaf başvurusunu kabul ederek yeniden esas hakkında verdiği kararların temyiz edilebilirliği bakımından yeni parasal ölçütler getirildi. Yalnızca vekâlet ücreti veya yargılama giderine ilişkin bazı kararlar temyiz kapsamı dışında bırakıldı.

Hükmün Açıklanmasının Geri Bırakılmasına İlişkin Değişiklikler

• Hükmün açıklanmasının geri bırakılması kararlarına karşı istinaf yolu açıldı.
• Bölge adliye mahkemesi kararlarına karşı, kanuni şartların bulunması hâlinde temyiz yoluna başvurulabilecek.
• HAGB kararlarının istinaf ve temyiz incelemesinde, karar ve hüküm usul ve esasa ilişkin hukuka aykırılıklar yönünden değerlendirilecek.
• İşkence ve eziyet suçları ile kamu görevlisinin görevi nedeniyle işlediği ve Anayasa’nın 17. maddesi kapsamında kötü muamele kabul edilebilecek suçlar hakkında HAGB hükümleri uygulanamayacak.

Ceza Yargılamasına İlişkin Değişiklikler

• Kaçak sanık hakkında kovuşturma yapılabilecek. Ancak daha önce sorgusu yapılmamış kaçak sanık hakkında mahkûmiyet veya ceza verilmesine yer olmadığı kararı verilemeyecek.
• Kaçak sanık hakkında güvenlik tedbirine karar verilmesi durumunda, sanık veya müdafii savunma hakkını kullanmak amacıyla yargılamanın yenilenmesini talep edebilecek.
• Yargıtay Cumhuriyet Başsavcısının, Yargıtay ceza dairelerinin yargı yeri belirlenmesi ve görevsizlik kararları dışındaki kararlarına karşı Ceza Genel Kuruluna itiraz yetkisi genişletildi.
• Dolandırıcılık suçuna iştiraki; banka veya kredi kartı, ödeme aracı ya da banka, aracı kurum, ödeme hizmeti sağlayıcısı veya kripto varlık hizmet sağlayıcısı nezdindeki bir hesabın kullanılmasını sağlayan bilgi veya araçları başkasına vermekten ibaret olan kişiler hakkında verilecek cezanın yarı oranında indirilmesi öngörüldü.
• Moleküler genetik inceleme sonuçlarının kaydedilmesi, saklanması, kullanılması, silinmesi ve imhasına ilişkin usuller yeniden düzenlendi.

İcra, Ortaklığın Giderilmesi ve Elektronik Satış İşlemleri

• Bütün maliklerin taşınmazı miras yoluyla edindiği ve mirasçılar dışında üçüncü bir kişinin mülkiyet hakkının bulunmadığı taşınmazlarda, ortaklığın satış suretiyle giderilmesine karar verilmesi hâlinde ilk artırmanın yalnızca malik olan mirasçılar arasında yapılması düzenlendi.
• Mirasçılar arasında yapılacak ilk artırmada teklifin, taşınmazın muhammen kıymetinin yüzde yüzünü geçmesi gerekecek. İkinci artırmada ise genel elektronik satış hükümleri uygulanacak.
• Elektronik satışlarda teminat gösterilmesi, satış isteyen alacaklının teminattan muaf tutulabileceği hâller, ihale bedelinin yatırılmamasının sonuçları ve uygulanacak idari para cezaları yeniden düzenlendi.
• İhale bedelini süresinde yatırmayan alıcının teminatının iade edilmemesi, satış masraflarından mahsup edilmesi ve kalan tutarın hak sahiplerine veya paydaşlara ödenmesine ilişkin hükümler getirildi.
• Türk Medeni Kanunu kapsamında yapılacak satışların UYAP’a entegre elektronik satış portalı üzerinden gerçekleştirilmesi ve ihalenin vesayet makamının onayıyla tamamlanması öngörüldü.

İdari Yargıya İlişkin Değişiklikler

• İdare mahkemelerinde tek hâkimle görülecek davaların kapsamı genişletildi ve parasal sınır 486.000 TL olarak yeniden belirlendi.
• Öğrenci disiplin işlemleri, bazı kamu görevlisi işlemleri, uyarma cezaları ve kamu kurumu niteliğindeki meslek kuruluşlarının bazı disiplin cezalarına karşı açılan davaların tek hâkim tarafından görülmesine ilişkin düzenlemeler yapıldı.
• Bölge idare mahkemelerinin istinaf incelemesinde verebileceği kararlar ile dosyanın ilk derece mahkemesine gönderilebileceği hâller ayrıntılı olarak belirlendi.
• Bölge idare mahkemesinin ilk derece mahkemesi kararını kaldırarak yeniden verdiği kararların temyiz edilebilirliği yeniden düzenlendi. Tek hâkimle görülen davalar ile yalnızca vekâlet ücreti ve yargılama giderine ilişkin bazı kararlar temyiz kapsamı dışında bırakıldı.

Kanuni Faiz ve Tazminatlara İlişkin Değişiklikler

• Türk Borçlar Kanunu ve Türk Ticaret Kanunu kapsamında sözleşmeyle belirlenmemiş faiz oranının tespitinde, Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankasının kısa vadeli kredi işlemlerinde uyguladığı reeskont oranının yüzde sekseninin esas alınması kabul edildi.
• Reeskont oranının yıl içinde beş puan veya daha fazla değişmesi hâlinde, yılın ikinci yarısında 30 Haziran tarihindeki oran dikkate alınacak.
• Çalışma gücünün azalması veya yitirilmesinden doğan zararlar ile destekten yoksun kalma tazminatlarında, kazancın bilindiği ve bilinmediği dönemler bakımından faiz başlangıcı farklı şekilde düzenlendi.
• Tahkikat başlayıncaya kadar ifa amacıyla yapılan ödemelerin, ödeme tarihi esas alınarak hesaplanacak tazminattan oransal biçimde mahsup edilmesi öngörüldü.
• Bu düzenlemeler, Kanunun yürürlüğe girmesinden sonra meydana gelen haksız fiil veya zarar doğuran olaylar bakımından uygulanacak.

Noterlik İşlemleri

• Mahkemeler, sulh ceza hâkimlikleri, Cumhuriyet başsavcılıkları ve yetkili resmî daireler tarafından istenen noterlik evraklarının onaylı örneklerinin elektronik ortamda ve güvenli elektronik imzayla gönderilmesine imkân tanındı.
• Bu işlemler nedeniyle posta ve tarifede belirtilen yol masrafları dışında harç, vergi, değerli kâğıt bedeli veya başka bir ücret alınmayacak.

Hâkim ve Savcı Yardımcılığı ile Bilirkişilik

• Hâkim ve savcı yardımcılarına verilecek eğitimlerin kapsamı ile yazılı ve sözlü sınavların uygulanma ve değerlendirme usulleri ayrıntılı olarak yeniden belirlendi.
• Mesleki hukuki bilgiyle çözümlenmesi mümkün olan konularda bilirkişiye başvurulması, hâkim ve savcılar bakımından mesleki sorumluluk kapsamında açıkça düzenlendi.
• Adli tıp ihtisas kurulu başkan ve üyeleri ile adli tıp grup ve ihtisas dairesi başkanlarının görev süresi dört yıl olarak belirlendi.

Yürürlük

Kanunun;

• Danıştay Kanunu’na ilişkin 3. maddesi, 23 Temmuz 2026 tarihinden itibaren geçerli olmak üzere yayımı tarihinde,
• Türk Medeni Kanunu’nun elektronik satış hükümleri ile HMK’nin uzaktan duruşmaya ilişkin düzenlemesi, yayım tarihinden üç ay sonra,
• Diğer hükümleri ise 31 Temmuz 2026 tarihinde

yürürlüğe girdi.

Geçiş hükümleri kapsamında, bazı düzenlemelerin yalnızca yürürlük tarihinden sonra açılan davalar, verilen kararlar, meydana gelen olaylar veya ilan edilen açık artırmalar hakkında uygulanması öngörüldü.